DOLAR
32,5004
EURO
34,6901
ALTIN
2.496,45
BIST
9.693,46
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Parçalı Bulutlu
19°C
İstanbul
19°C
Parçalı Bulutlu
Pazar Az Bulutlu
21°C
Pazartesi Hafif Yağmurlu
23°C
Salı Az Bulutlu
24°C
Çarşamba Az Bulutlu
22°C
SON DAKİKA
15:36 Manisa Büyükşehir İtfaiyesi Fırtına Mesaisinde
15:20 Başkan Arı Lale Sanayide
15:20 Büyükkılıç: “Kütüphanelerimizle Bugünümüzü Ve Yarınlarımızı İhya Ediyoruz”
15:06 Düzce’de 53 Yaşındaki Kişi Çatıdan Düştü
15:01 Gizem Özcan’dan Turizm Kanunu Tepkisi
14:43 Muğla Büyükşehir Belediyesi Kaba Yem Üretim Projesinde Yılın İlk Hasadını Yaparak Üreticilere 500 Balya Kaba Yem Dağıttı
14:42 İstanbul Büyükşehir Belediyesi Halk Market, Yöresel Ürünleri Uygun Fiyata Satmaya Devam Ediyor
14:38 Pepsico Türkiye, Dünya Günü’nde Sürdürülebilirlik Çalışmalarını Açıkladı
14:38 En Hızlı, En Zevkli, En Anlamlı Maraton Başlıyor
14:36 Otomotiv Satış Sonrası Pazarında Artış Beklentisi
14:26 Çankaya Belediyesonden Gece Gündüz İlaçlama
14:25 Tegv Çocuklara Nitelikli Eğitim Desteği İçin Maraton İzmir’de
14:24 Atlas İle Ticaretin Yükünü Hafifleten Otokar, Yeni Tonajlı Araçlarıyla Zirveye Yol Alıyor
14:24 Adnan Menderes Üniversitesi 50 Kpss İle En Az Lise Mezunu Personel Alacak! Başvuru Şartları Neler?
14:20 Lezita’dan Grev Açıklaması
14:20 Keşan Belediye Başkanı Özcan: “Hoş Tablo Devralmadık”
14:07 Thy Genel Müdürü Bilal Ekşi: “Sayın Büyükelçi Birlikte Helva Yapmanın Zamanı Gelmiştir”
14:07 İzmit, 23 Nisan’da Çocuk Sesleriyle Şenlenecek
14:04 İzmir’de 23 Nisan Coşkusu Kentin Dört Bir Yanını Saracak
14:03 Başkan Eşki’den Kavaklıdere Ziyareti
TÜMÜNÜ GÖSTER →

Pratfall Etkisi Nedir?

Bir hata yaptığınızı, kendinize kızdığınızı ve bu hatadan ötürü beceriksiz biriymişsiniz gibi hissettiğinizi hayal edin. Böylesi bir durumun …

Pratfall Etkisi Nedir?
10.05.2022 20:02
A+
A-

Bir hata yaptığınızı, kendinize kızdığınızı ve bu hatadan ötürü beceriksiz biriymişsiniz gibi hissettiğinizi hayal edin. Böylesi bir durumun iyiye yoracak bir yanı olmadığını düşünmek çok doğaldır, çoğumuz böyle düşünürüz; ancak sosyal psikoloji, görünüşe bakılırsa, bizimle aynı fikirde değil.

Sosyal psikoloji, kişiye kendisini kötü hissettiren hataların aslında sanılanın aksine tam tersi bir etki yaratabilecek güçte olduğunu öne sürüyor ve bu etkiye Pratfall Etkisi adını veriyor. Pratfall Etkisi nasıl bir şey ki kişinin hatalarını, hassas noktalarını bir avantaja dönüştürebiliyor? Sorunun cevabı ve daha fazlası yazımızda!

Pratfall Etkisi nedir?

Pratfall Etkisi Nedir?

Pratfall Etkisi, sosyal psikolog Elliot Aronson tarafından 1966’da geliştirilen bir teori. Bu teoriye göre, toplum tarafından ”üstün” algılanan birinin hataları, sakarlıkları, hassas noktaları; sanılanın aksine kişiye negatif değil pozitif geri dönüyor. Toplumun yücelttiği bu kimseler; üstün, yüce bir kimseden beklenmeyecek hata veya benzeri bir harekette bulunduğunda toplumun gözünde tüm sıfatlarından arınarak ”insanlaşıyor” ve böylelikle ”bizden biri” algısıyla daha da sempatikleşiyor, seviliyor, ilgi görüyor.

Aronson’ın Pratfall deneyi

Pratfall Etkisi Nedir?

Teorisini test etmek isteyen Elliot Aronson, 48 üniversite öğrencisinden oluşan bir deney hazırlıyor. Katılımcı öğrenciler dört gruba ayrılıyor. Her bir gruba bilgi yarışmasına katılmış ve soru cevaplamakta olan yarışmacıların ses kayıtları dinletiliyor. Burada kilit nokta, her bir grubun farklı yarışmacıların ses kaydını dinliyor olması! Birinci gruba bilgili, ikinci gruba sıradan, üçüncü gruba bilgili fakat sakar ve son gruba da sakar bir yarışmacının ses kaydı dinletiliyor. Yarışmacılardan bilgili olanların kendilerine yöneltilen soruların %92’sini, bilgili sayılamayacak sıradanlıkta olanların ise sadece %30’unu doğru yanıtladığı görülüyor.

Deneyin Pratfall Etkisi’ni en iyi şekilde test etmesi için Aronson, katılımcılara ek bilgiler de veriyor. Bilgili yarışmacıların ne kadar eğitimli, başarılı ve yetenekli olduğunu anlatan Aronson; sıradan yarışmacıların tam tersi özelliklere sahip olduğunu belirtiyor. Son olarak birinci ve dördüncü yarışmacının yarışma sırasında ”Eyvah! Yeni aldığım elbisenin üzerine kahve döktüm!” gibi ifadeler kullandığını da ekleyen Aronson, tüm bu detaylar ışığında gruplardan dinledikleri ses kayıtlarına yönelik izlenimlerini öğrenmek istiyor. Deneyden çıkan sonuç, Pratfall Etkisi’ni destekliyor: Bilgili ve sakar yarışmacı, üzerine kahve dökmesiyle katılımcılara sempatik gelirken; aynı hatayı yapan sıradan yarışmacıya duyulan ilgi ve sempatinin azaldığı görülüyor.

Günlük yaşamda Pratfall Etkisi

Pratfall Etkisi Nedir?

Özellikle ünlüler ve siyasiler üzerinden Pratfall Etkisi’ni gözlemlemek oldukça kolay denebilir. Ünlü ya da siyasette etkin rol alan biri olmak, toplum tarafından üstün olmak gibi algılandığından; böyle algılanan insanların yaptığı, üstünlüklerine ters düşen hareketler Pratfall Etkisi ile onları daha sevilesi ve çekici bulunası kılıyor.

Pratfall Etkisi’ne iyi bir örnek olabilecek isimlerden biri de merhum Mehmet Ali Birand. Ünlü, başarılı ve toplumun saygısını kazanmış olan Birand’ın ana haber sunarken yaptığı gafları sanıyoruz hatırlamayan yoktur. Bu gafları düşündüğünüzde veya bir yerde görüp izlediğinizde sert bir şekilde eleştiriyor musunuz, yoksa gülüp geçiyor musunuz? Toplumun büyük bir çoğunluğunun bu gaflara gülüp geçtiği aşikar. Öyle ki Birand’ı gafları olmadan hayal bile edemiyor, bu gafları onun eğlenceli bir parçası olarak görüp onu anarken mutlaka bahsini geçiriyoruz. İşte bu, tam bir Pratfall Etkisi diyebiliriz: Televizyonlarda görmeye alışık olduğumuz büyük bir ismin de dili sürçebiliyor, o isim de gaf yapabiliyor. Bu onu eleştirmemize ya da daha az sempatik bulmamıza değil, aksine, daha eğlenceli ve sempatik bulmamıza yol açıyor.

Pratfall Etkisi denildiğinde sizin aklınıza ilk hangi isim geliyor, neden? Yorumlarda cevabınızı bekliyoruz.

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.